Vodič kroz Novi Sad

Posetite u Novom Sadu

Brojni i raznovrsni istorijski i kulturni spomenici Novog Sada nalaze se na trgovima i u ulicama u prostoru starog jezgra grada, u trgovačkom i turističkom centru grada, koji je pešačka zona, prečnika oko 500 metara.

Trg Slobode Novi Sad

Trg slobode je najveći centralni gradski trg, nastao u 18. veku. Na obodu trega su zgrade sa kraja 19. i početka 20. veka. Trg je oduvek bio mesto obeležavanja značajnih događaja iz istorije grada, kao i mesto okupljanja ljudi i održavanja raznovrstnih i brojnih manifestacija.

U središtu trga je spomenik Svetozaru Miletiću, izliven u bronzi i zajedno sa mermernim postoljem visok je sedam metara. Spomenik je rad Ivana Meštrovića i dva puta je postavljan na isto mesto. Prvi put 1939. godine, za vreme II svetskog rata okupator je imao nameru da spomenik ukloni, ali su ga građani sakrili. Nakon oslobađanja 1944. godine spomenik je vraćen na prvobitno mesto.

Na zapadnoj strani trga je Gradska kuća izgrađena 1895. godine u neorenesansnom stilu, po projektu arhitekte Đerđ Molnara. Fasada zgrade je sa upečatljivim jonskim i korintskim stubovima. Duž fasade ističe se 16 alegorijskih figura koje simbolizuju različite ljudske delatnosti i deli su Julija Anike. Na vrhu zgrade je visoki toranj u kome se nalazi zvono Svetog Florijana, zaštitnika grada. Zvono je nazvano Matilda, po imenu dobrotvorke koja je zvono poklonila dobrovoljnom vatrogasnom društvu. Svojevremeno je služilo da se brojem udara zvona objavi mesto požara u gradu.

Trg slobode Novi Sad
Spomenik Svetozaru Mileticu
Gradska kuca Novi Sad
Trg slobode Spomenik Svetozaru Miletiću Gradska kuca
     

Na suprotnoj strani trga, visinom dominira katolička crkva Ime Marijino. Sagrađena je 1895. godine u neogotskom stilu. Unutrašnjost je ukrašena mobilijarom tirolskih rezbara, ima četiri oltara i orgulje sa 24 registra. Na prpzorima 20 vitraža, delo mađarskih i čeških staklara. Strmi krov i toranj pokriveni su živopisnom žolnai keramikom. Toranj sa satom je visok 76 metara.

Najdužu fasadu u starom jezgru grada ima Hotel Vojvodina, duga je vise od 60 metara. Zgrada je namenski sagrađena za hotel 1854. godine. U to doba bio je najsavremeniji hotel u gradu, sa luksuznim sobama i kupatilima sa toplom i hladnom vodom, elitnim restoranom i uglednom kafanom.

Jedini savremeni objekat na Trgu slobode je tržni i poslovni centar Apolo, sagrađen 1993. godine na mestu prvog stalnog bioskopa u Novom Sadu, po kojem je i dobio ime. Bioskop se nalazio u dvorištu nekadašnje zgrade, a sadašnjem atrijumu.

Na Pozorišnom trgu dominira velika i savremena zgrada Srpskog narodnog pozorišta podignuta 1981. godine. Zgrada zauzima prostor od preko 20 000 metara kvadratnih i ima tri scene. Srpsko narodno pozorište u Novom Sadu je najstarija institucija ove vrste kod Srba, osnovano je 1861. godine od tada se prikazuju predstave drame. Opera je osnovana 1921., a predstave baletskog ansambla su od 1950. godine.

Hotel Vojvodina
Katedrala Novi Sad
Srpsko narodno pozoriste Novi Sad
Hotel Vojvodina Katolička crkva Srpsko narodno pozorište
     

Iza zgrade pozorišta je Uspenska crkva, sagrađena 1774. godine u baroknom stilu. Crkva je posvećena uspenju presvete Bogorodice. posebnu vrednost imaju ikonostas, zidne slike i rezbarija Bogorodičinog trona, arhijerejskog prestola i crkvenog nameštaja retke lepote domaćih rezbara. Crkvu krasi barokni zvonik u kojem su tri zvona.

Tanurdžićeva palata je naveća gradska palata u gradu. jednim bočnim krilom je u Zmaj Jovinoj ulici, nadužim delom prati ulicu Modene, dok drugo krilo i hotel pripadaju trećoj ulici Ilije Ognjenovića. Podignuta je 1934. godine u stilu bahausa po projektu arhitekte Đorđa Tabakovića za bogatog novosadskog trgovca Nikolu Tandžurovića. Deo zgrade je 1940. godine dograđen za hotel, danas Hotel Putnik.

Tanurdziceva palata
Suveniri u Zmaj Jovinoj ulici
Zmaj Jovina ulica Novi Sad
Tanurdžićeva palata - hotel Putnik Suveniri Zmaj Jovina ulica
     

Zmaj Jovina ulica je jedna od najstarijih novosadskih ulica. Proteže se od Trga Slobode do Vladičanskog dvora. Današnji izgled je dobila u drugoj polovini 19. veka, tokom obnove grada nakon bombardovanja. U ulici su svojevremeno bile brojne zanatske i trgovačke radnje, pa su je novosađani nazivali i Magazinski sokak. Do početka 20. veka duž ulice, sve je radilo od ranih jutarnjih sati do popodneva, a nakon čišćenja, u večernjim satima bilo je to novosadsko šetalište - korzo.

Na kraju ulice, ispred Vladičanskog dvora, od 1984. godine je spomenik Jovanu Jovanoviću Zmaju, najpoznatijem dečijem pesniku, po kome ulica i nosi ime. Bronzana figura je visoka 230 centimetara i postavljena je na granitnom postamentu.

Na mestu gde se u Zmaj Jovinoj ulici odvajaju dva pravca, prema Dunavskoj ulici (desno) o prema Pašićevoj (levo), nalazi se Vladičin dvor. To je rezidencijalna palata srpskog pravoslavnog episkopa Eparhije Bačke. Zgrada je sagrađena 1901. godine u srpsko-vizantijskom stilu, po projektu arhitekte Vladimira Nikolića. Fasada je obložena crvenom opekom, a ukrašena je žuto bojenom plastikom, koju je uradio Julije Anika, u pseudo-'mavarskom stilu. U unutrašnjosti je veliki broj portreta, rezbareni mobilijar i mnoge druge istorijske i kulturne vrednosti.

Vladicanski dvor Novi Sad
Spomenik Jovanu Jovanuvicu Zmaju
Vladičanski dvor Spomenik Jovanu Jovanoviću Zmaju Gradska biblioteka i čitaonoca na početku Dunavske ulice
     

Na početku Dunavske ulice, na uglu sa leve strane, nalazi se Gradska biblioteka i čitaonoca, u kući koja je sagrađena 1895. godine. Ovde je svojevremeno bila poznata štamparija i knjižara Arse Pajevića, izdavača, meecene i knjižara.

Dunavska ulica je verovatno najstarija ulica u Novom Sadu. Sastoji se iz tri dela: iz pravca Zmaj Jovine ulice su jednospratne kuće sa leve i desne strane, u čijim prizemljima su lokali različitih namena; drugi deo je Dunavski park s jedne i Komanda garnizona, Muzej Vojvodine i Istorijski muzej, s druge strane, dok je u trećem delu, u blizini Dunava bašta oficirskog doma sa leve strane ulice i višespratne kuće u neobaroknom stilu.

Dunavski park je najstariji i najlepši novosadski park. Podignut je na močvarnom zemljištu, koje je često plavio Dunav. Prvo drveće zasađeno je 70'tih godina 19. veka. Malo jezero je ostatak nekadašnje bare, tada nazvanog Mali Liman. U jezeru je malo ostrvce, nazvano Eržebet, po ubijenoj austrijskoj carici, u čiji je spomen na njemu zasadjeno drvo žalosne vrbe. U sredini jezerca je fontana Nimfa, rad prvog srpskog školovanog vajara Đorđa Jovanovića, a u parku su spomenici i biste Đure Jakšića, Branka Radičevića i Miroslava Antića, poznatih srpskih pesnika.

Dunavska ulica Novi Sad Spomenik Djuri Jaksicu Novi Sad Dunavski park Novi Sad
Dunavska ulica Spomenik Đuri Jakšiću Dunavski park

 

VisitSerbia Card

Transfers

Sightseeing and Excursions in Serbia